ISO 9001:2026: dit zijn de belangrijkste wijzigingen
ISO 9001 is vernieuwd: ISO 9001:2026 verscheen op 16 september 2026. Van klimaatverandering tot kwaliteitscultuur: ontdek de belangrijkste wijzigingen en wat ze betekenen voor jouw kwaliteitsmanagementsysteem.
De nieuwe ISO 9001:2026 is op 16 september 2026 gepubliceerd. De inhoud lag al vast sinds de goedkeuring van de Final Draft International Standard (FDIS). De definitieve norm is nu beschikbaar.
Goed nieuws voor iedereen die al even meedraait met kwaliteitsmanagement: de wijzigingen zijn kleiner dan bij de omschakeling van 2008 naar 2015. Geen totale herziening dus, wel een gerichte update.
Wat meteen opvalt: Annex A is aanzienlijk uitgebreid en de klimaateisen die in 2024 aan ISO 9001 werden toegevoegd, zijn volledig in de nieuwe norm verwerkt. Op welke hoofdstukken heeft dat impact? We lopen ze kort met je door.
- ISO 9001:2026 is op 16 september 2026 gepubliceerd.
- De wijzigingen zijn kleiner dan bij de omschakeling van 2008 naar 2015.
- Klimaatverandering wordt een vaste vraag in je context- en stakeholderanalyse.
- Kwaliteitscultuur en ethisch gedrag krijgen meer nadruk.
- Gecertificeerde organisaties krijgen een overgangsperiode van drie jaar, tot 30 september 2029.
Klimaatverandering krijgt een plek in je risicoanalyse
De klimaateisen die in 2024 aan ISO 9001 werden toegevoegd, zijn nu volledig in de nieuwe norm verwerkt. Concreet: volgens paragraaf 4.1 moet je nagaan of klimaatverandering een relevant thema is voor jouw organisatie. In paragraaf 4.2 onderzoek je welke belanghebbenden daar concrete eisen of verwachtingen rond hebben. Geen apart hoofdstuk dus, wel een vaste vraag in je context- en stakeholderanalyse.
Leiderschap gaat over cultuur, niet enkel over structuur
Het management moet een kwaliteitscultuur en ethisch gedrag promoten (5.1). Het kwaliteitsbeleid (5.2) draait om twee zaken: het beleid opzetten en je verbinden om aan de geldende eisen te voldoen. In 7.1.6 wordt beschikbare kennis gedeelde kennis: kennis moet circuleren, niet enkel bestaan. En 7.3 verbindt bewustzijn expliciet aan kwaliteitscultuur en ethisch gedrag.
Risico's en kansen: meer ruimte, duidelijker link met continuïteit
Paragraaf 6.1.1 legt een duidelijkere link tussen risico’s en kansen en bedrijfscontinuïteit.
6.1.2 en 6.1.3 zijn opgesplitst in afzonderlijke paragrafen, met een bredere uitwerking. Meer aandacht, meer structuur.
Communicatie met klanten en partners krijgt een centralere plaats
Paragraaf 8.2 maakt communicatie een sleutelbegrip: ook over relevante verstoringen in processen of producten en naar belanghebbenden bij wijzigingen.
8.4.3 gaat een stap verder: hoe wil je dat externe aanbieders communiceren met jouw klanten en andere belanghebbenden?
In 8.5.1 kies je bewust tussen product- of dienstverificatie en/of procesvalidatie, met de klanteisen als uitgangspunt.
En 9.1.2 verbreedt klantentevredenheid naar perceptie, ook meetbaar via klachten of sociale media.
Wijzigingen beheren volgens de PDCA-cirkel
Paragraaf 6.3 (Planning of changes) krijgt een volledige PDCA-uitwerking. Verandering wordt een proces op zich, niet een eenmalige actie:
- Doel bepalen
- Integriteit van je kwaliteitsmanagementsysteem bewaken
- Middelen en informatie voorzien
- Verantwoordelijkheden toewijzen
- Effectiviteit meten
- Communiceren en evalueren
Onderzoek en ontwikkeling: eindelijk afgestemd op diensten
Dit hoofdstuk sluit voortaan beter aan bij dienstverlenende bedrijven. Paragraaf 8.3.1 laat meer flexibiliteit toe in review-, verificatie- en validatiecycli.
8.3.3 erkent dat inputs vooraf niet altijd volledig gekend zijn.
En in 8.3.6 moet je wijzigingen bepalen in plaats van enkel identificeren.
Gedocumenteerde informatie: geen revolutie, wel scherpere focus
Paragraaf 7.5 blijft draaien om documenten, procedures en registraties die de norm of je organisatie vereist, en die beschikbaar moeten zijn. 8.1 legt de klemtoon op documentatie die vertrouwen geeft dat processen volgens planning verlopen.
Interne audits en verbetering: strakker gericht
Paragraaf 9.2 vraagt om te rapporteren aan de relevante managers, niet aan het volledige managementteam. En hoofdstuk 10 (Improvement) is herschikt van drie naar twee paragrafen.
Directiebeoordeling: kleine bijstelling
Paragraaf 9.3 wijzigt vooral in verwoording van inputs en outputs. Geen grote ingreep.
Wanneer moet je klaar zijn?
ISO 9001:2026 is op 16 september 2026 gepubliceerd. Gecertificeerde organisaties krijgen een overgangsperiode van drie jaar om hun kwaliteitsmanagementsysteem aan de nieuwe eisen aan te passen. Volgens certificatie- en accreditatie-instellingen loopt die overgangsperiode tot 30 september 2029. Daarna zijn certificaten volgens ISO 9001:2015 niet langer geldig. Stem de concrete planning van je transitie-audit af met je certificatie-instelling.
Ons advies: wacht niet tot het einde van de overgangsperiode. Breng de wijzigingen tijdig in kaart, bespreek de planning met je certificatie-instelling en bereid je kwaliteitsmanagementsysteem stap voor stap voor.
Niet onbelangrijk
Zorg dat je tijdig het bewijs van competentie kan voorleggen: aantonen dat je de eisen van de geldende norm begrijpt. In de praktijk betekent dat: opleiding. Wacht daarmee niet tot de audit voor de deur staat.
Vragen over wat deze update concreet voor jouw organisatie betekent? AMNorman begeleidt bedrijven bij hun ISO 9001-traject, van risicoanalyse tot opleiding. Neem gerust contact op.
Vragen over de nieuwe ISO 9001?